EN / AR

اولتراسوند تراپی زانو، شانه، کمر، گردن، مچ دست و پا

اولتراسوند تراپی : اگر دچار آسیب‌دیدگی‌هایی مانند بورسیت، تاندونیت یا آرتریت هستید، احتمالاً لازم است که برای کاهش درد و بهبود عملکرد تحت درمان فیزیوتراپی قرار بگیرید. ممکن است متخصص فیزیوتراپی تصمیم بگیرد که اولتراسوندتراپی را بر روی بخش آسیب دیده انجام بدهد؛ ساختارهای بافت نرم در درمان اولتراسوند حرارت عمقی دریافت می‌کنند.

کاربردهای اولتراسوندتراپی


اولتراسوند تراپی برای طیف وسیعی از عارضه‌های مختلف مفید است، متداول‌ترین کاربردهای اولتراسوند تراپی به شرح زیر است:

  • درد تاندون آشیل؛
  • درررفتگی آکرومیوکلاویکولار؛
  • فتق دیسک همراه با رادیکولوپاتی؛
  • آسیب‌دیدگی اپی کندیل؛
  • فیبرومیالژی؛
  • شکستگی؛
  • تاندینوپاتی داخلی؛
  • پارگی فیبر عضلانی؛
  • نورالژی؛
  • تاندینوپاتی کشکک زانو؛
  • پریوستیت (التهاب ضریع استخوانی)؛
  • اسپوندیلیت آنکیلوزان؛
  • تاندینوپاتی و
  • زخم پا.

اولتراسوند تراپی چگونه عمل می‌کند


اولتراسوند چگونه عمل می‌کند

اولتراسوند به طور کلی درمانی ایمن است که متخصصین فیزیوتراپی سال‌ها است از آن استفاده می‌کنند. اولتراسوند ساختارهای عمقی بدن را گرم می‌کند؛ پزشکان بر این باوراند که حرارت عمقی سازو کار التیام ‌بخشی بدن را بهبود می‌دهد.

در مطالعات انجام شده شواهدی مبنی بر مفید بودن انجام اولتراسوند در فیزیوتراپی به دست نیامده است. بااین حال اولتراسوند تراپی به طور گسترده در اکثر مراکز فیزیوتراپی انجام می‌شود، از این رو بهتر است بدانید که اولتراسوند چیست و چه اثراتی دارد.

اگر متخصص فیزیوتراپی توصیه کرد که اولتراسوند تراپی را در قالب برنامه توانبخشی‌تان انجام بدهید، از ایشان سوال کنید که آیا انجام دادن اولتراسوند ضروری است. لازم است در طرح درمان‌تان مشارکت فعالی داشته باشید؛ متخصص نیز باید به شما کمک کند که وضعیت‌تان را درک کنید و راهبردهایی را ارائه بدهد که با به کارگیری آنها بتوانید عارضه‌تان را به طور مستقل بهبود دهید.

بیش از 50 سال است که اولتراسوند تراپی در کلینیک‌های فیزیوتراپی انجام می‌شود. اولتراسوند بخش‌های آسیب دیده عمقی بدن را گرم می‌کند، چون این بخش‌ها در عمق بدن قرار دارند، کمپرس گرم معمولی نمی‌تواند آنها را گرم کند.

همچنین تصور می‌شود که اولتراسوندتراپی عملکرد سلولی را از طریق منبسط و منقبض کردن سریع حباب‌های گاز میکروسکوپی در نزدیکی بخش آسیب دیده بهبود می‌دهد به این فرایند کویتیشن یا حفره‌زایی می‌گویند. این انبساط و انقباض فرایند التیام آسیب‌دیدگی را تسریع می‌کند.

اولتراسوند چگونه تولید می‌شود؟ اثر پیزوالکتریک در نتیجه اعمال بار الکتریکی بر روی بلور ایجاد می‌شود و در نتیجه امواج اولتراسونیک تولید می‌شود. گوش انسان قادر به شنیدن امواج اولتراسونیک یا مافوق صوت نیست، اما این امواج می‌تواند از پوست و بافت‌ها بگذرد، آنها را گرم کند و اثر حفره‌زایی ایجاد کند.

آیا اولتراسوندتراپی واقعاً موثر است؟ اولتراسوند واقعاً بافت‌های عمقی بدن را گرم می‌کند؟ حرارت عمقی تولید شده اثر مثبتی بر بهتر یا سریع‌تر التیام یافتن آسیب‌دیدگی دارد؟

اثرهای گرمایی اولتراسوند تراپی

پژوهشگران در مقاله‌ای مروری به بررسی کاربردهای درمانی اولتراسوند پرداختند و به این نتیجه رسیدند که اولتراسوند تراپی بخش‌های عمقی بدن را به شرط درست انجام شدن گرم می‌کند. همچنین اولتراسوند تراپی بخش‌هایی از بدن را گرم می‌کند که گرم کردن آنها به دلیل عمقی بودن‌شان با استفاده از کمپرس‌های گرم معمولی امکان‌پذیر نیست. بنابراین اگر آسیب دیدید و متخصص فیزیوتراپی تصور کرد که حرارت می‌تواند به بهبود عارضه کمک کند، اولتراسوند تراپی می‌تواند روش مناسبی برای‌تان باشد.

آیا اولتراسوند فرایند التیام آسیب‌دیدگی را تسریع می‌کند؟

مطالعاتی که در زمینه اثر استفاده از اولتراسوند بر تسریع التیام آسیب‌دیدگی انجام شده است، بیانگر نتایج امیدوارکننده‌ای نیست. پژوهشگران بسیاری اثر استفاده از اولتراسوند واقعی و اولتراسوند کاذب را با هم مقایسه کرده‌اند. این مطالعات نشان می‌دهد فرایند التیام افرادی که از اولتراسوند واقعی استفاده کرده‌اند، نسبت به افرادی که با اولتراسوند کاذب تحت درمان قرار گرفته‌اند، سریع‌تر یا سالم‌تر نبوده است و استفاده کنندگان به نتایج بهتری دست نیافته‌اند.

برای مثال در یک مطالعه اثرات استفاده از اولتراسوند تراپی برای درمان آرتروز زانو بررسی شد، عده‌ای از شرکت کنندگان با اولتراسوند واقعی و بقیه با اولتراسوند کاذب تحت درمان قرار گرفتند. هیچ تفاوتی در دوران بهبود بیماران دو گروه مشاهده نشد.

بااین حال یک مطالعه بیانگر مفید بودن اولتراسوند تراپی برای درمان شانه درد بود. در مرور مطالعات انجام شده در زمینۀ درمان شانه درد، درجۀ ” A” به اولتراسوند تراپی تخصیص داده شد، به این معنا که اولتراسوند تراپی برای درمان یک نوع عارضه خاص شانه مفید بوده است. در این مطالعه از اولتراسوند برای درمان تاندونیت کلسیفیه استفاده شد؛ این عارضه دردناک دامنه حرکتی شانه را محدود می‌کند و موجب احساس درد هنگام حرکت دادن بازو می‌شود.

تکنیک‌های استفاده از اولتراسوند تراپی


متخصصین فیزیوتراپی از اولتراسوند تراپی برای کاهش درد و افزایش دامنه حرکتی بخش‌های آسیب دیده بدن بهره می‌گیرند. چنانچه از روش‌های مختلف انجام اولتراسوند تراپی اطلاع داشته باشید، بهتر می‌توانید برنامه درمان‌تان را ارزیابی کنید و مطمئن می‌شوید که درمان‌ توصیه شده واقعاً برای‌تان مفید است. اولتراسوند تراپی به روش‌های مختلفی انجام می‌شود، متخصص فیزیوتراپی بهترین روش را با توجه به وضعیت بیمار و ناراحتی وی انتخاب می‌کند.

اولتراسوند تماس مستقیم

اولتراسوند تماس مستقیم از تکنیک‌های استفاده از اولتراسوند

تماس مستقیم متداول‌ترین روش انجام اولتراسوندتراپی است و به این شکل انجام می‌شود که متخصص مقدار کمی کرم یا ژل را روی بخش آسیب دیده بدن می‌زند. سپس ترانسدیوسر یا سری دستگاه را به آرامی روی ژل و بدن می‌کشد. متخصص ترانسدیوسر را به صورت دورانی و در دایره‌هایی کوچک روی بدن حرکت می‌دهد. اگر از مقدار کمی داروی ضدالتهاب در ژل اولتراسوند استفاده شود؛ از این نوع اولتراسوند با اصطلاح فونوفورز یاد می‌شود.

مدت زمان معمول درمان اولتراسوند پنج تا هشت دقیقه است.

در حالت عادی وقتی اولتراسوند انجام می‌دهید، هیچ احساسی هنگام انجام درمان نخواهید داشت. ممکن است هنگامی که سری دستگاه روی بدن‌تان کشیده می‌شود، گزگز یا گرمای ملایمی را احساس کنید. اگر دچار درد یا احساس سوزش تیز و تیر کشنده شدید، ناراحتی‌تان را به سرعت به متخصص اطلاع بدهید.

اولتراسوند تراپی به کمک غوطه‌ورسازی در آب

اگر مفاصل انگشتان دست‌تان دچار آرتروز باشد و بخواهید اولتراسوند تراپی را برای درمان این ناحیه دردناک انجام بدهید، چه کار باید بکنید؟ دست و انگشتان ناهموارتر از آن است که روش تماس مستقیم برای آن مناسب باشد.

تکنیک غوطه‌ورسازی در آب زمانی به کار برده می‌شود که برجستگی‌های استخوانی و سطوح نامنظم دیگری در محل درمان با اولتراسوند وجود داشته باشد. در این روش بخش مورد نظر در یک سطل یا سینی پر از آب غوطه‌ور می‌شود. سپس متخصص سری دستگاه را روی عضو در فاصله یک سانتی‌متری از آن حرکت می‌دهد. دست و پا بخش‌هایی از بدن هستند که عموماً به روش غوطه‌ورسازی در آب تحت درمان قرار می‌گیرند. ممکن است گرمای ملایمی را حین درمان احساس کنید. چنانچه در طول اولتراسوند تراپی به روش غوطه‌ورسازی در آب دچار درد شدید، مشکل‌تان را به سرعت به متخصص اطلاع بدهید.

تکنیک بلادر

اگر متخصص فیزیوتراپی بخواهد آسیب‌دیدگی را با استفاده از اولتراسوند درمان کند، اما زخم یا جراحت بازی وجود داشته باشد، در این صورت احتمال عفونت کردن به دلیل تماس ژل یا کرم اولتراسوند با زخم باز وجود خواهد داشت. در این شرایط از تکنیک بلادر یا بالن استفاده می‌شود.

متخصص یک بالن کوچک یا دستکش لاستیکی را با آب یا ژل پر می‌کند. سپس  بالن را روی بدن فشار می‌دهد و سری دستگاه را روی بالن می‌کشد. امواج اولتراسوند از بالن عبور می‌کند و به بخش مورد نظر می‌رسد.

اگر نتوان از تکنیک غوطه‌ورسازی در آب برای درمان سطح استخوانی یا نامنظم استفاده کرد، این روش به کار برده می‌شود.

بسیار مهم است که بدانید اولتراسوند بر اساس مطالعات علمی انجام شده، علی‌رغم تولید حرارت عمقی ممکن است موجب بهتر شدن عارضه نشود. بنابراین حتماً درباره لزوم و تاثیر استفاده از اولتراسوند با متخصص فیزیوتراپی مشورت کنید. پس از انجام اولتراسوند باید ورزش درمانی فعال یا منفعل (پسیو) را برای کمک به بهبود عارضه انجام بدهید. اولتراسوند عموماً خطری ندارد و روشی ایمنی برای حرارت عمقی بخش‌های آسیب دیده یا خشک و منقبض بدن محسوب می‌شود. اولتراسوند درد را به دلیل گرم کردن عمقی بافت‌های بدن تسکین می‌دهد، با این حال پژوهش‌ها هنوز نتایجی قطعی را درباره سودمندی کلی این روش به دست نداده‌اند و از این رو در کنار اولتراسوند باید از درمان‌های دیگری هم استفاده کنید.

ممکن است اولتراسوند تراپی مضر باشد؟


ممکن است اولتراسوند مضر باشد؟

اولتراسوند یکی از روش‌های درمانی کاملاً ایمن و بدون ضرر فیزیوتراپی محسوب می‌شود. بااین حال انجام اولتراسوند بر روی بخش‌هایی از بدن مانند ناحیه‌های درگیر سرطان و همچنین برای کودکان خردسال مناسب نیست. در هر حال اولتراسوند را می‌توان در نهایت ایمنی برای گرم کردن بسیاری از بخش‌های آسیب دیده بدن انجام داد.

چون بسیاری از مطالعات نشان می‌دهد که اولتراسوند اثر بسیار کمی در تسریع فرایند التیام آسیب‌دیدگی دارد، برخی متخصصین فیزیوتراپی بر این باوراند که اولتراسوند می‌تواند “مضر” باشد، چون این احساس را در بیمار ایجاد می‌کند که پس از درمان باید بهتر شود.

در درمان‌هایی که بیمار مشارکت فعالانه‌ای در روند انجام آنها ندارد، بیمار احساس می‌کند که کنترل بسیار کمی بر مدیریت آسیب‌دیدگی دارد و به این ترتیب مسئولیت درمان و مراقبت از بیمار کاملاً به دوش متخصص می‌افتد.

اثر دارونما


بسیاری از متخصصین فیزیوتراپی همچنان از اولتراسوند استفاده می‌کنند و معتقداند که اولتراسوند تراپی درمان بسیاری از عارضه‌ها را رضایت‌بخش‌تر می‌کند. اما آیا اولتراسوند تراپی واقعاً موثر است یا آن که اثری تلقینی و دارونما دارد؟

اثر دارونما یا پلاسیبو پدیده‌ای است که بر اثر آن صرفاً به دلیل انجام شدن کاری که فکر می‌کنید مفید است، احساس می‌کنید عارضه‌تان بهتر شده است. متخصص فیزیوتراپی به شما می‌گوید که اولتراسوند تراپی به بهبود عارضه‌تان کمک می‌کند و به این ترتیب پس از انجام درمان فکر می‌کنید که بهتر شده‌اید.

در هر حال اگر عارضه‌تان حتی به دلیل اثر دارونما هم بهتر شود، خوب است. البته برخی متخصصین معتقداند که استفاده از اثر دارونما در درمان عارضه‌ها غیراخلاقی است.

 

تماس و مشاوره